مثل وعسل

اکثر مثل ها یک یا چند و چندین مثل مشابه خود، با همان معنی یا با معنی خیلی نزدیک به آن دارد . مثل هائی که بر گرفته از فعلی یا اقدامی باشد که آن فعل و عمل از نظر زیبائی یا زشتی و به هر دلیل دیگری مورد توجه خاص مردم باشد، پیرامونش بحث و حدیث، شعر و شعر مثل و یا ضرب المثل فراوانتری به دست آمده است . یکی از مثل هائی که پیرامونش مثل و شعر مثل های بسیاری وجود دارد، مثل های زیر است. به دلیل تعدد این گونه امثال، آنها را در دو یا سه نوبت می نگارم . نه هرکه سر بتراشد قلندری داند : مثل های مشابه و هم معنی با این شعر مثل هر کس دو بال غاز به دوش ببندد فرشته نمی شود . از دو بال سریش کرده نشد هـیـچ طــرار، جــعفــر طـیــار سنائی نه عیسی می توان خواندن هر آنکس را که خر دارد . رضی الدین نیشابوری نه هر...

نه هر نرم گوینده آزرمی است . ادیب پیشابوری نه هر گوهر که پیش آید توان سفت / نه هرچ آن بر زبا آید توان گفت . نظامی نه هر گل میوه آرد، هر نی ای قند . نظامی نه هر که لاف سخن می زند سخندان است . خواجوی کرمانی نه هر که موج به تارک زند سری دارد . فرد نه هرکه طرف کله کج نهاد و تند نشست کلاه داری و آیین سروری داند حافظ نه هر که سنگ تراش است شیشه گر باشد . نه هرکه سر بتراشد ( نتراشد ) قلندری داند . حافظ نه هر که خرقه بپوشد قلندری داند .نه هر باری افتاده بر خاسته است . سعدی نه هر جا استخوانی هست، مغزی در میان دارد . کلیم نه هر پیکری آدمیزاده است . حزین لاهیجی نه هر پاکیزه رویی پاکزاد است . پروین نه هر زن که لچک بر سر گذاشت زن است . بختیاری نه هر چیز کز گل بروید گل است . نه هر تیغی بود با زخم همپشت ....

از شما عباسی از ما رقاسی این مثل کمال بندگی ، تسلیم و از خود باختگی را می رساند. گوینده این مثل به مخاطب خود می گوید: من در مقابل وجهی که می دهی، مطیع و منقاد تو ام و هر دستوری بدهی فرمانبردارم . کسی که این مثل را می گوید، خود را تا سطح یک حیوان چار پا تنزل داده است . انسانی که اشرف مخلوقات است اجل بر اینست که تا این حد احساس حقارت کند و خود را تا این درجه پایین بیاورد و در مقابل دریافت پولی، خود را به ثمنی بخث بفروشد . این مثل مثل های مشابه ای هم دارد .( از تو جو از من دو ) نیز یکی از زشت ترین های آتهاست . کلام آخر اینکه در بکار گیری امثال دقت کنیم و به دلیل صرف مثل بودن، خود را فدای جمله ای نکنیم ....

شرحی پیرامون مثل ها همانطور که در جاهای دیگر گفته شد، بسیاری از امثال بین همه شهر ها و روستاها مشترک است و در واقع ملی است و هر ملتی آن مثل را با زبان و گوییش خود بیان می کند و گاه می شود که آن مثل با تغییر در یک یا چند واژه به کار گرفته می شود ولی در اصل معنی و مفهوم تغییری حاصل نمی شود . جای شگفتی و هم تعجب است که در بسیاری از گفتار و نوشته های نویسندگان شاهد آنیم که مثل یا مثل هائی ملی و فراگیر را به نام فقط یک شهر و آبادی ثبت کرده اند . یا مثلی را با گویش محلی خود نوشته و مختص دیار خود دانسته اند و نمونه های آن در کتابها بسیار زیاد است. البته هر شهر و روست...

مثل خر در خلاب ماندن معنی : از حرکت باز ایستادن ---- ناتوان شدن این مثل در شهر ها و در زبانهای گوناگون با واژه ها و جروف گوناگون بیان می شود و همه با یک معنی هستند. و این اختلاق در کلمات به کار برده موجب آن شده که گاه بعضی بپندارند این مثل مختص شهر و دیار خودشان است در صورتی که اصل مثل یکیست و هر قوم و ملتی به ذعم خود و با واژه زبان خود آن را بیان می کند . و این قصور و این تقکر در بسیاری از مثل های منسوب به آبادی های ایران دیده می شود . این مثل به هیجده ( 18 ) نوع بیان و ثبت شده است به شرح زیر : مثل خر در خلاب ماندن / اقتادن / خفتن مثل خر در خرو ماندن / افتادن ...